Błotniak Łąkowy

Badania genetyczne

Projekt pn. Zróżnicowanie genetyczne polskiej populacji błotniaka łąkowego Circus pygargus w kontekście jego ochrony jest realizowany przez Muzeum i Instytut Zoologii PAN w Warszawie w ramach grantu nr NN304157839 przyznanego w konkursie nr 39 przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego.

Zespół badawczy:

Kierownik projektu – dr inż. Robert Rutkowski (MiIZ PAN)
Wykonawca projektu – mgr Patrycja Jagołkowska (MiIZ PAN)
Wykonawca projektu – dr Ignacy Kitowski (Uniwersytet Przyrodniczy w Lublinie)
Wykonawca projektu – mgr Dominik Krupiński (Towarzystwo Przyrodnicze „Bocian”, Polska Grupa Robocza Błotniaka Łąkowego „PYGARGUS”)

Czas trwania projektu: 2011-2013

Dane genetyczne pozwolą odpowiedzieć na wiele pytań dotyczących różnych aspektów biologii i ekologii gatunku, trudnych bądź nawet niemożliwych do badania metodami tradycyjnymi (obserwacje, obrączkowania, odłowy).

Cele
1. Określenie poziomu zmienności genetycznej w populacjach z poszczególnych regionów Polski, co pozwoli stwierdzić, w jakim stopniu niedawne procesy demograficzne, które zaszły w populacji błotniaka łąkowego (drastyczny spadek liczebności) wpłynęły na poziom zmienności genetycznej gatunku.
2. Oszacowanie zróżnicowania genetycznego między nimi, co pozwoli stwierdzić, czy i w jakim stopniu krajowa populacja podzielona jest na odrębne jednostki genetyczne (populacje).
3. Oszacowanie poziomu zróżnicowania genetycznego między poszczególnymi koloniami lęgowymi i w ich obrębie, co pozwoli stwierdzić, czy kolonie lęgowe składają się ze spokrewnionych osobników, czy ich formowanie jest niezależne od spokrewnienia.
4. Oszacowanie poziomu zróżnicowania genetycznego między populacjami gniazdującymi w środowisku naturalnym (torfowiska) i rolniczym, co pozwoli określić, w jaki sposób następuje wybór miejsc lęgowych, czy jest on następstwem swego rodzaju „imprintingu” czy przejawem plastyczności fenotypowej gatunku.
5. Dostarczenie danych umożliwiających opracowanie Krajowego Planu Ochrony Błotniaka Łąkowego.

Jeżeli chcesz przyczynić się do ochrony błotniaka łąkowego, pomóż w zbieraniu piór do badań genetycznych! Chcemy pozyskać materiał (pióra) z jak największej liczby osobników i populacji.

Co i jak zbierać
Pióra (okrywowe, lotki i sterówki) ptaków dorosłych lub piskląt. U piskląt najlepiej pobierać pióra z kupra, u ptaków dorosłych z piersi. Można również zbierać lotki i sterówki (które wypadły w wyniku pierzenia) znalezione w pobliżu gniazd, miejsc odpoczynku i noclegowisk. W badaniach będą wykorzystane również pióra z okazów muzealnych. Do analizy wystarczą nawet końcówki dudek. Pióra będą zbierane w Polsce i za granicą (m.in. Niemcy, Hiszpania, Francja, Białoruś, Rosja) w latach 2011-2013.

Jak przechowywać pióra
Pióra należy przechowywać w papierowych kopertach w ciemnych, suchych i chłodnych miejscach. Nie powinny być wystawione na działanie promieni słonecznych. Materiał z każdego osobnika powinien być przechowywany w oddzielnej kopercie! Na kopertach należy napisać (drukowanymi literami) skąd pochodzą pióra (nazwa miejscowości i województwa) oraz datę znalezienia lub pobrania. W przypadku kiedy nie znamy dokładnej lokalizacji wystarczy podać nazwę gminy lub w ostateczności powiatu.

Pióra należy wysyłać na adres:
dr Robert Rutkowski
Muzeum i Instytut Zoologii PAN
ul. Wilcza 64, 00-679 Warszawa
e-mail: robertrut@miiz.waw.pl
tel. 22 629 32 21 wew. 20

lub

Dominik Krupiński
Towarzystwo Przyrodnicze “Bocian”
Polska Grupa Robocza Błotniaka Łąkowego “PYGARGUS”
Rakowiska, ul. Budziszewska 26, 21-500 Biała Podlaska
e-mail: dominik@bocian.org.pl
tel. kom. 602 282 549